Làm gì khi bị coi thường? 4 cách ứng xử thông minh giúp bạn được nể trọng

Bị coi thường khiến chúng ta tự thấy mình kém cỏi, tự ti; thậm chí còn suy diễn mình là người thấp kém, phải cố gồng để chứng tỏ mình tài giỏi và phát sinh tâm lý ghen tị với người khác,... Điều này đã dựng lên rào cản vô hình ngăn ta đến thành công và sự gắn kết trong cuộc sống.  

Bằng sự thấu hiểu nguyên nhân và áp dụng những lời Phật dạy, bài viết sẽ mang đến cách chuyển hóa, giúp chúng ta xây dựng một nội tâm vững chãi, thoải mái để tự tin; nhận được sự tôn trọng và yêu mến từ mọi người xung quanh.

Vì sao bạn bị coi thường? Hiểu rõ những nhân bất thiện để chuyển hóa

1. Nhân duyên đời trước: Trong kinh Đức Phật dạy những người đời nay bị coi thường, khinh chê là do nhân đời trước đã gây tạo: kiêu mạn, khinh chê người; phỉ báng, chê bai các bậc có đức; hoặc thường gieo nhân bất thiện, vô đạo đức, như tà dâm, loạn luân, trộm cắp, dối láo, xu nịnh, bê tha, nghiện ngập;… 

Trong kinh Nghiệp Báo Sai Biệt có viết: “Lại có mười nghiệp khiến chúng sinh bị quả báo uy thế nhỏ: Một là đối với các chúng sinh, khởi tâm tật đố; hai là khi thấy người khác được lợi, tâm sinh phiền não; ba là khi thấy người bất lợi, tâm mình hoan hỷ; bốn là với người được tiếng tốt, khởi tâm ganh ghét; năm là khi thấy người mất tiếng tốt, tâm rất vui vẻ; sáu là thối lui tâm Bồ-đề, phá huỷ hình tượng Phật; bảy là không có tâm quý kính hầu hạ cha mẹ mình và Hiền Thánh; tám là khuyên người tu tập nghiệp uy đức nhỏ; chín là gây trở ngại việc tu hành nghiệp uy đức lớn của người; mười là khi thấy người có uy đức nhỏ, sinh tâm khinh chê.”

2. Thiếu oai đức và oai nghi: Người sống vô kỷ luật, không giữ gìn phép tắc trong đi, đứng, nằm, ngồi (thiếu oai nghi) sẽ không tạo được sự kính nể từ mọi người xung quanh. 

3. Hình thức nhếch nhác, sống không sạch sẽ: Người đi ra ngoài để quần áo bẩn thỉu, lấm lem, hôi hám - thể hiện một con người buông tuồng, vô trách nhiệm với chính bản thân mình thì cũng có thể bị xem thường. 

4. Hành vi đạo đức kém: Những người có nếp sống vô lễ, dâm ô, không đoan chính, không có quy củ, chơi bời không tiết độ sẽ đánh mất nhân cách và bị xã hội khinh ghét.

5. Thiếu trí tuệ: Ở trên đời, việc không có trí tuệ cũng dễ bị người khác coi thường. 

6. Ảo tưởng sức mạnh: Một người ảo tưởng thường tôn mình lên cao quá (đẹp trai, tài giỏi,...) điều đó khiến bản thân có suy nghĩ không sát với thực tế dẫn đến thiếu sự lắng nghe, khiêm nhường và kết quả không được như mong đợi. Mọi người thấy như vậy sẽ coi thường người đó.

7. Ngã mạn: Người không có học vấn, tri thức nhưng nghĩ rằng bản thân là bậc tài giỏi, nhiều kinh nghiệm mà ngã mạn, xem thường người khác cũng dễ bị người khác xem thường.

Ngoài ra, còn có những người thực tế không bị ai coi thường, nhưng suy diễn, thâm tâm luôn cảm thấy mình thấp kém, bị người khác xem nhẹ.

Vượt qua rào cản: 6 phương pháp giúp bạn không còn bị coi thường

Có 6 phương pháp tu dưỡng bản thân để không bị người khác coi thường, khinh mạn mà nhận được sự kính trọng:

1. Thực hành sám hối: Thành tâm sám hối do bản thân đã từng tạo những nhân không thiện lành, khiến cho nay bị mọi người khinh thường.

2. Tu đức nhẫn nhịn: Khi bị khinh chê, chúng ta rất oan ức, khó chịu nhưng cần hiểu rằng đó là quả do nhân xấu bản thân đã gây ra, đến nay phải trả quả. Vì vậy hãy nhẫn chịu, không nên oán trách trời đất, cha mẹ,... Việc nhẫn nhịn sẽ giúp tiêu trừ được quả xấu.  

3. Quy y Tam Bảo, thọ trì năm giới: Đây là bước rất quan trọng giúp tăng thêm phước báo, thêm thiện căn; nhờ đó chúng ta có được cái đức để người khác kính trọng.

4. Rèn luyện oai nghi: Học cách đi đứng, nói năng chững chạc, nghiêm túc. Khi mình có kỷ luật và phép tắc với chính mình, người khác tự nhiên sẽ nể trọng.

5. Rèn luyện trí tuệ: Chúng ta cần đặt tiêu chí là phải học, rèn luyện để có trí tuệ. 

6. Tâm ý đoan chính, không kiêu mạn: Trong kinh “Hiền Nhân” có đoạn: Giữ và thâu nhiếp ý, tưởng vào chỗ chính cũng như ngựa theo dây cương; không kiêu, không mạn, thì bậc người và bậc trời đều cung kính. Đồng thời, sám hối để quay lại tâm mình, sửa chữa, gột rửa lỗi lầm.

Cách ứng xử khi đang làm việc với người luôn khinh khi, coi thường mình

Khi làm việc với người luôn khinh khi, coi thường mình, bạn nên áp dụng các phương pháp ứng xử dựa trên tư duy nhân quả và rèn luyện nội tâm để chuyển hóa:

1. Bỏ qua sự ngã mạn của họ: Đầu tiên, chúng ta làm cho tâm mình không bị nhiễm hay bị phiền não trước sự ngã mạn của người khác. Đồng thời khi bị coi thường, nếu chúng ta coi thường lại họ thì sẽ bị hòa tan vào sự ngã mạn như họ.

2. Không nhận lời xúc xiểm và đặt mục tiêu vào công việc: Chúng ta sẽ bỏ qua, không nhận những gì nói sai về mình. Chúng ta để tâm, đặt mục tiêu vào sự thành công trong công việc thì chúng ta có sự ứng xử không hạn chế và có hành động đưa đến kết quả tốt trong công việc.

3. Không tranh giành tài giỏi: Khi bị nhận xét là kém cỏi, chúng ta có thể tự nhận mình chưa giỏi. Việc không tranh nhau tài giỏi sẽ giúp chúng ta được chỉ dạy. Và chính cách ứng xử như vậy sẽ tác động khiến đối phương chuyển được tư duy phù hợp, tích cực; còn chúng ta thì không bị phiền não.

4. Làm chủ tình thế bằng tâm thiện: Chúng ta phải làm chủ tình thế, lấy tâm thiện của bản thân để khởi tâm thiện cho người. Trong mối quan hệ đồng đẳng với nhau, bí quyết để chung sống tốt đẹp là tránh nhắc đến lỗi lầm của đối phương; thay vào đó nói những điều tốt đẹp để khơi dậy những mầm thiện trong họ và cuối cùng họ sẽ trở thành người thiện.

Trên đây là những chia sẻ của Thầy Thích Trúc Thái Minh về việc bị coi thường. Mong rằng qua đó, các bạn đã hiểu rõ nguyên nhân dẫn đến việc bị coi thường; từ đó, không còn oán trách, đau khổ. Đồng thời, bạn có thể chủ động thay đổi trong cách ứng xử, rèn luyện bản thân để được mọi người kính trọng.

Ngoài ra, các bạn có thể tìm hiểu thêm những bài giảng về kiến thức Phật giáo khác tại chuyên mục Tu tập - Giác ngộ. Hoặc nếu còn điều gì thắc mắc, quý độc giả có thể để lại bình luận dưới bài viết, gửi về chuyên mục hỏi đáp hoặc liên hệ tại đây để được giải đáp. Kính chúc quý vị mạnh khỏe, an lạc!