Hướng dẫn đi lễ chùa đầu năm đúng lời Phật dạy để năm mới hanh thông

Đi chùa không chỉ là văn hóa truyền thống tốt đẹp mà còn là hành trình gieo trồng phước báu của người Việt. Khi bước chân vào cửa Phật, những người có tâm thành kính sẽ được lợi lạc, phát sinh nhiều phúc báu; người bất kính có thể gây tạo nghiệp không lành.

Bài viết này giúp bạn hiểu rõ cách tạo phước khi đi chùa dựa trên giáo lý nhà Phật để năm mới gia đình hạnh phúc, công danh sự nghiệp thăng tiến,...

Tội phước khi đi chùa

1. Người đi chùa được phúc

Đó là những người:

- Đến chùa với tâm thành kính Tam Bảo, học giáo lý, nghe lời dạy của chư Tăng để áp dụng vào cuộc sống.

- Đến chùa làm các việc phục vụ nhân dân, Phật tử, xây dựng, làm việc thiện nơi Tam Bảo, hộ độ chư Tăng và thực hành giới Pháp.

- Biết bảo vệ Tăng chúng và chính Pháp trước những lời ác hại, sai sự thật.

2. Lưu ý khi đi chùa để bảo tồn phước báu

Đến chùa không nên làm các việc sau: Ác hại, phỉ báng Tam Bảo, phá giới, ngồi lê đôi mách, trộm cắp hoặc hạch sách chư Tăng. Hành động sơ ý gây bất kính cũng có thể làm tổn phước.

Hành trang khi đi chùa

1. Trang phục, hành vi

- Ăn mặc kín đáo, lịch sự để thể hiện sự tôn kính, phù hợp với không gian trang nghiêm.

- Tránh các hành vi luyến ái, ôm hôn nhau trong chùa; phải giữ gìn sự thanh tịnh chốn thiền môn.

2. Sắm lễ

- Nếu có sắm lễ lên chùa, chúng ta lưu ý: Vật phẩm dâng lễ phù hợp với giới luật và đạo lý nhà Phật.

- Tâm khi dâng cúng lễ vật: 

+ Hoan hỉ và thành tín trong cả 3 thời điểm: Trước khi cúng, trong khi cúng, sau khi cúng. Như trong kinh Tăng Chi Bộ, Đức Phật dạy: “... người bố thí, trước khi bố thí, ý được vui lòng; trong khi bố thí, tâm được tịnh tín; sau khi bố thí, cảm thấy hoan hỷ… công đức của thí vật sáu phần thật vô lượng: “Là nguồn sanh phước, nguồn sanh thiện, món ăn an lạc, thuộc thiên giới, là quả lạc dị thục, dẫn đến cõi Trời, đưa đến khả lạc, khả hỷ, hạnh phúc và an lạc”.

+ Tự thân chuẩn bị: Nếu có thể đích thân tự tay lo liệu, sắp đặt cơm nước hoặc lễ vật thay vì thuê người làm hoặc làm qua loa thì phước báu sẽ trọn vẹn và lớn hơn rất nhiều, thể hiện sự tâm huyết và cung kính.

- Ngoài ra, để phát sinh được phúc báu, nên dâng lễ đến những người có giới đức thanh tịnh, có thiền định, trí tuệ và tâm người đó phải an định, xả ly, không tham trước.

3. 5 yếu tố giúp việc cầu nguyện được linh ứng

(1) Động cơ cầu nguyện phải chân chính (không cầu hại người, lừa đảo): Ta không thể cầu nguyện cho những việc làm phi pháp, lừa đảo, buôn gian bán lận hay cầu hại người khác. Những lời cầu nguyện mong muốn sức khỏe, bình an, công danh sự nghiệp chính đáng, hay hạnh phúc gia đình (ngũ dục công đức) nằm trong phận phúc của mình thì không xấu và gia chủ cũng sẽ được chư Phật, Bồ tát, chư Thiên gia hộ.

(2) Tâm phải thành kính: Tâm phải thiết tha, thành kính và có lòng tin tưởng tuyệt đối vào đối tượng mình cầu nguyện (Phật, Bồ tát).

(3) Đối tượng cầu nguyện phải có oai đức lớn: Cầu nguyện với những bậc có oai đức lớn, có giới đức thanh tịnh và trí tuệ (như chư Phật, Bồ tát) sẽ có sự gia hộ và cảm ứng mạnh mẽ hơn các đối tượng khác.

Như trong kinh Tăng Chi Bộ, Đức Phật dạy: “Những ai đặt lòng tin vào Đức Phật, họ đặt lòng tin vào tối thượng. Với những ai đặt lòng tin vào tối thượng, họ được quả dị thục tối thượng… Những ai đặt lòng tin vào Pháp, ly tham, này Cun-di, họ đặt lòng tin vào tối thượng. Với những ai đặt lòng tin vào tối thượng, họ được quả dị thục tối thượng… Những ai đặt lòng tin vào chúng Tăng, này Cun-di, họ đặt lòng tin vào tối thượng. Với những ai đặt lòng tin vào tối thượng, họ được quả dị thục tối thượng”.

(4) Phải có phước báu dự trữ: Khi có phúc báu dự trữ, cầu nguyện mới dễ thành tựu. Cho nên, trước khi cầu việc gì, ta phải sống thiện và làm thiện để có phúc lành.

(5) Chân thật sám hối, sửa lỗi, bỏ ác làm lành: Không nên cầu nguyện suông mà phải đi kèm với hành động thực tế - sám hối lỗi cũ, có lời nguyện chân thật về việc sửa đổi lỗi lầm, bỏ ác làm lành.

Giải đáp các thắc mắc thường gặp khi đi chùa

1. Nhà có tang có được đi chùa?

- Nhà có tang vẫn được đi chùa và việc này còn rất tốt. Nhà có người mất nên đến chùa tụng kinh, lễ Phật, làm phước hồi hướng cho hương linh. Như trong kinh Tiểu Bộ (Chuyện Tiểu Chủ Ngân Khố) có ghi lại: Một phú ông ở Ba-la-nại do keo kiệt, không tin Tam Bảo, chết bị đọa làm ngạ quỷ đói khát. Con gái ông phát tâm cúng dường các Bà-la-môn để hồi hướng cho ông, nhưng hội chúng này không sinh ra công đức, phúc báu nên ông không nhận được phước. Ngạ quỷ gặp vua A-xà-thế, bày tỏ nỗi khổ và chỉ rõ duy nhất cúng dường Đức Phật cùng Tăng chúng mới có công đức hồi hướng. Vua liền thỉnh Đức Phật và chư Tăng, tự tay dâng cúng và hồi hướng phước báu ấy cho ngạ quỷ. Nhờ đó, ngạ quỷ thoát khổ, sinh lên cõi trời, trở thành vị thần oai lực. 

- Nhà có tang chỉ nên kiêng đến những chỗ vui chơi, chúc tụng vì không phù hợp với tâm trạng buồn đau.

2. Có tội khi đã hứa đi chùa mà không đi?

- Việc này không có tội, không ai bắt tội. Lời hứa đi chùa không mang tính pháp lý ràng buộc, nhưng nên cố gắng giữ lời.

3. Người nữ đến kỳ kinh có được đi chùa?

- Phụ nữ nếu đến kỳ kinh vẫn đi chùa được và đi chùa vẫn có phúc bình thường. Vì trong giới luật, Đức Phật không cấm điều này. Đó là sinh lý con người, không mang tội lỗi. Cho nên, chỉ cần chúng ta giữ vệ sinh sạch sẽ là được.

4. Người sống tốt có cần đi chùa?

Dù ta đã sống tốt nhưng vẫn nên đi chùa bởi:

- Chùa là trường học đạo đức: Những đạo lý tốt đẹp (như xem cha mẹ là Phật sống,...) thực chất đều xuất phát từ kinh điển và sự giáo dục tại chùa. Nếu không đến chùa học hỏi, ta khó có thể hiểu sâu sắc và ứng dụng đúng đắn đạo lý vào cuộc sống.

- Cần người dẫn đường: Đức Phật đã nhập Niết bàn, chúng ta cần đến chùa nương tựa vào chư Tăng (Quy y Tăng) – những người thay mặt Phật để hướng dẫn phương pháp tu tập và lối sống đúng đắn.

Để vun bồi phước báu từ ruộng phước tối thượng - Tam Bảo, mỗi khi đi chùa, gia chủ cần có tâm thành kính tín, dâng lễ cúng nơi chư Tăng có giới đức, thanh tịnh; cũng như cần rèn sửa thân tâm thì sẽ gặt được quả lành trong cuộc sống, các sở nguyện thiện lành trong năm tới cũng dễ được thành tựu.